FGM-148 Javelin
Przenośny przeciwpancerny pocisk „wystrzel i zapomnij" z atakiem na słabą górną płytę pancerza.
Opis
FGM-148 Javelin to nowoczesna przenośna przeciwpancerna kierowana rakieta opracowana we współpracy firm Texas Instruments i Martin Marietta na potrzeby armii amerykańskiej jako następca ppk M47 Dragon. W porównaniu do poprzednika oferuje ponad dwukrotnie większy skuteczny zasięg oraz nowoczesny system naprowadzania typu „wystrzel i zapomnij”, wykorzystujący pasywny czujnik podczerwieni. Strzelec za pomocą celownika zapisuje cel w pamięci rakiety, która po odpaleniu samodzielnie naprowadza się na cel, a trajektoria lotu umożliwia atak z góry na słabszy pancerz czołgów, lub można przełączyć rakietę na lot poziomy.
Parametry techniczne obejmują długość rakiety 1080 mm, średnicę korpusu 127 mm, masę 11,8 kg oraz skuteczny zasięg od 65 do 2500 metrów. Rakieta wyposażona jest w kumulacyjną tandemową głowicę o przebijalności 600 mm RHA. Rozdzielczość czujnika podczerwieni wynosi 64 × 64 piksele, co odpowiada poziomowi technicznemu początku lat 90. i może być podatne na fałszywe sygnały cieplne.
Dane techniczne
| Kraj pochodzenia | USA |
|---|---|
| Wprowadzenie | 1996 |
| Zasięg | ~2,5–4 km |
| Naprowadzanie | podczerwone (fire-and-forget) |
Służba i użycie bojowe
FGM-148 Javelin wszedł do produkcji w 1994 roku, a pierwsze jednostki armii amerykańskiej otrzymały go w 1996 roku, następnie w 1999 roku także amerykańska piechota morska. Do 2002 roku wyprodukowano około 3000 wyrzutni i 30000 rakiet na potrzeby sił zbrojnych USA. Zestaw jest na wyposażeniu około czternastu państw, w tym Czech, które w 2006 roku miały zakupić 3 wyrzutnie i 12 rakiet dla sił specjalnych.
Javelin został użyty m.in. na Ukrainie, która zakupiła go w 2018 roku i po rozpoczęciu rosyjskiej inwazji w 2022 roku otrzymała od sojuszników ponad 10000 rakiet. Według magazynu Forbes skuteczność trafienia systemem Javelin na Ukrainie szacowana jest na 7%. Rakieta jest skuteczna nie tylko przeciw czołgom, ale także przeciw śmigłowcom, chociaż do celów przeciwlotniczych lepszy jest FIM-92 Stinger.
Koszt
200 000 dolarów — Cena jednego wystrzału, według źródła.
Ciekawostki
- FGM-148 Javelin wykorzystuje zasadę „wystrzel i zapomnij”, gdzie rakieta po odpaleniu samodzielnie naprowadza się na cel.
- Trajektoria lotu rakiety umożliwia atak z góry, gdzie czołgi mają najsłabszy pancerz.
- Rozdzielczość czujnika podczerwieni rakiety wynosi jedynie 64 × 64 piksele.
- Javelin został opracowany jako następca ppk M47 Dragon z wyraźnie lepszym zasięgiem i naprowadzaniem.
- Rakieta jest skuteczna także przeciw śmigłowcom, ale do celów przeciwlotniczych lepszy jest FIM-92 Stinger.
Najczęstsze pytania
- Jaki jest skuteczny zasięg rakiety FGM-148 Javelin?
- Minimalny skuteczny zasięg to 65 metrów, maksymalny 2500 metrów.
- Jakiego typu głowicę posiada rakieta Javelin?
- Rakieta wyposażona jest w kumulacyjną tandemową głowicę o przebijalności 600 mm RHA.
- Które państwa są użytkownikami systemu Javelin?
- Użytkownikami są m.in. USA, Czechy, Republika Chińska, Jordania, Łotwa oraz Wielka Brytania.
- Jaki jest sposób naprowadzania rakiety Javelin?
- Rakieta wykorzystuje pasywny czujnik podczerwieni i system „wystrzel i zapomnij”, dzięki czemu po odpaleniu samodzielnie naprowadza się na cel.