Oblężenie Antiochii

Tło i przyczyny

Antiochia była strategicznym miastem na drodze krzyżowców do Ziemi Świętej i od 1085 roku znajdowała się pod panowaniem tureckim, które zdobyto zdradą. Chociaż miastem rządził turecki dowódca Jaghisijan, większość mieszkańców stanowili chrześcijanie (greccy, ormiańscy i syryjscy). Turecka załoga rozpoczęła przygotowania do oblężenia, gdy dowiedziała się o zbliżającej się armii krzyżowców.

Wojska krzyżowców po zwycięstwie pod Doryleum ruszyły w kierunku Antiochii, którą uważały za kluczowy punkt na drodze do Jerozolimy. Miasto było chronione potężnymi murami o długości 12 kilometrów i dobrze zaopatrzoną załogą, co czyniło z niego trudną do zdobycia twierdzę.

Siły i dowódcy

Armię krzyżowców stanowili rycerze i piechurzy z różnych krajów europejskich, w tym Francuzi, Normanowie, Flamandowie, Lotaryńczycy i Prowansalczycy. Wśród głównych dowódców byli Boemund z Tarentu, Gotfryd z Bouillon, Rajmund z Tuluzy, Robert z Flandrii, Robert z Normandii, Hugon z Vermandois oraz biskup Ademar z Le Puy. Krzyżowcy nie byli w stanie całkowicie otoczyć miasta z powodu braku ludzi.

Obrońcy Antiochii byli dowodzeni przez Jaghisijana, który dysponował silną załogą i oczekiwał posiłków od innych tureckich władców regionu, w tym Ridwana z Aleppo, Dukaka z Damaszku oraz później Kerbogi z Mosulu.

Przebieg bitwy

Oblężenie rozpoczęło się 21 października 1097 roku, gdy krzyżowcy dotarli pod miasto i rozłożyli się wokół jego murów. Bezpośredni atak został odrzucony ze względu na potęgę fortyfikacji, dlatego zdecydowano się na zagłodzenie miasta. Po kilku tygodniach sytuacja krzyżowców pogorszyła się z powodu braku żywności, chorób i dezercji. Wyprawy zaopatrzeniowe były często atakowane przez oddziały tureckie, ale krzyżowcy zdołali odeprzeć kilka prób przebicia się oraz pokonali posiłki wysłane z Damaszku i Aleppo.

Na wiosnę 1098 roku sytuacja krzyżowców nieco się poprawiła dzięki przybyciu posiłków i zaopatrzenia z Cypru oraz od ormiańskich książąt. Boemund z Tarentu nawiązał kontakt z niektórymi członkami załogi, którzy byli gotowi w umówionym momencie wpuścić krzyżowców do miasta. W nocy z 2 na 3 czerwca 1098 roku plan został zrealizowany i miasto wpadło w ręce krzyżowców, z wyjątkiem cytadeli.

Krótko po zdobyciu miasta Antiochię obległa armia turecka dowodzona przez Kerbogę z Mosulu. Krzyżowcy znaleźli się w trudnej sytuacji, ponieważ miasto po długim oblężeniu było pozbawione zapasów, a morale było niskie. Znalezienie tzw. Świętej Włóczni, którą miał odkryć Piotr Bartłomiej, podniosło morale krzyżowców. 28 czerwca 1098 roku krzyżowcy wyszli z miasta i w bitwie pokonali armię Kerbogi, co doprowadziło do kapitulacji załogi cytadeli.

Straty

Konkretne liczby strat po obu stronach nie są wiarygodnie udokumentowane w źródłach. Straty krzyżowców były znaczne, zwłaszcza z powodu głodu, chorób i walk, podobnie jak obrońcy miasta i posiłki ponieśli ciężkie straty podczas walk i zdobywania miasta.

Następstwa i znaczenie

Po zwycięstwie krzyżowców w Antiochii utworzono księstwo krzyżowców, a władzę objął Boemund z Tarentu. Wyprawa jednak poniosła stratę, gdy w wyniku epidemii zmarł biskup Ademar z Le Puy, ważny autorytet duchowy wyprawy.

Zdobycie Antiochii miało kluczowe znaczenie dla dalszego marszu krzyżowców do Ziemi Świętej i umożliwiło im kontynuowanie wyprawy na Jerozolimę. Jednocześnie doprowadziło to do sporów między przywódcami wyprawy a cesarzem bizantyjskim Aleksem, co wpłynęło na dalsze relacje między krzyżowcami a Bizancjum.

Kluczowe fazy

1. Początek oblężenia — Krzyżowcy dotarli pod Antiochię 21 października 1097 roku i rozłożyli się wokół miasta, rezygnując z bezpośredniego ataku ze względu na potężne mury.
2. Kryzysowa sytuacja krzyżowców — Po kilku tygodniach oblężenia nastąpił niedobór żywności, szerzyły się choroby i dochodziło do dezercji.
3. Zdobycie miasta — W nocy z 2 na 3 czerwca 1098 roku krzyżowcy dostali się do miasta dzięki zdradzie części załogi, miasto upadło z wyjątkiem cytadeli.
4. Oblężenie krzyżowców przez armię Kerboga — Krótko po zdobyciu miasta krzyżowcy zostali sami oblężeni przez armię turecką dowodzoną przez Kerbogę.
5. Bitwa i ostateczne zwycięstwo — 28 czerwca 1098 roku krzyżowcy wyszli z miasta i pokonali armię Kerboga, co doprowadziło do kapitulacji cytadeli.

Ciekawostki

• Antiochia była chroniona murami o długości 12 kilometrów, co uniemożliwiło krzyżowcom całkowite otoczenie miasta.
• Podczas oblężenia krzyżowcy musieli jeść konie, wielbłądy, osły, psy, a nawet szczury.
• Odnalezienie tzw. Świętej Włóczni w czerwcu 1098 roku znacznie podniosło morale krzyżowców.
• Po zdobyciu miasta cytadela nadal pozostawała w rękach tureckiej załogi i poddała się dopiero po pokonaniu armii Kerboga.
• Wśród dezerterów z obozu krzyżowców był także słynny Piotr Pustelnik, którego jednak przyprowadził z powrotem Tankred.

Najczęstsze pytania

Jak długo trwało oblężenie Antiochii?

Oblężenie trwało od 21 października 1097 do 28 czerwca 1098 roku.

Kto dowodził obroną miasta?

Obroną miasta dowodził turecki dowódca Jaghisijan.

Jak krzyżowcy zdobyli Antiochię?

Krzyżowcy dostali się do miasta dzięki zdradzie części załogi w nocy z 2 na 3 czerwca 1098 roku.

Jakie było znaczenie zdobycia Antiochii?

Zdobycie Antiochii umożliwiło krzyżowcom kontynuowanie wyprawy na Jerozolimę i doprowadziło do utworzenia księstwa krzyżowców.