Klasa X (1942)
Klasa X (1942) to okręt wojenny. Kraj pochodzenia: Zjednoczone Królestwo. Wprowadzenie do służby: 1943.
Opis
Klasa X została pierwotnie opracowana jako miniaturowe okręty podwodne dla wojska do użycia na rzekach, jednak podczas II wojny światowej były wykorzystywane przez brytyjską królewską marynarkę wojenną głównie do atakowania wrogich jednostek za pomocą ładunków umieszczanych na dnie morskim. Pierwsze prototypy X3 i X4 zostały zbudowane we współpracy Varley Marine i Portsmouth Dockyard, podczas gdy kolejną serię miniaturowych okrętów podwodnych produkowały stocznie Vickers-Armstrongs. Później opracowano nieco powiększoną wersję XE przeznaczoną do działań na Pacyfiku, którą budowały firmy Broadbent Markham i Marshall. Łącznie wyprodukowano 31 miniaturowych okrętów podwodnych wszystkich wersji klasy X.
Konstrukcyjnie miniaturowe okręty podwodne były małe, z czteroosobową załogą, napędzane jednym silnikiem diesla Gardner o mocy 42 hp oraz silnikiem elektrycznym o mocy 30 shp, napędzającym jedną śrubę okrętową. Osiągały prędkość 6 węzłów na powierzchni i 5 węzłów pod wodą. Uzbrojenie stanowiły dwa ładunki umocowane po bokach kadłuba, każdy zawierający około dwóch ton materiału wybuchowego Amatol, które były umieszczane na dnie morskim w pobliżu celu i odpalane za pomocą zapalnika czasowego. Okręty posiadały również komorę przejściową dla nurków bojowych. Ze względu na niewielki zasięg były holowane do obszarów operacyjnych przez większe okręty podwodne klas S i T.
Dane techniczne
| Kraj pochodzenia | Zjednoczone Królestwo |
|---|---|
| Wprowadzenie | 1943 |
Służba i użycie bojowe
Miniaturowe okręty podwodne klasy X zostały użyte w październiku 1943 podczas operacji Source, w której udało im się poważnie uszkodzić niemiecki pancernik Tirpitz, przy czym wszystkie użyte jednostki zostały utracone. Kolejną ważną akcją było uszkodzenie japońskiego ciężkiego krążownika Takao przez miniaturowy okręt XE3 w Singapurze 31 lipca 1945 roku. W wyniku kolizji utracono także miniaturowe okręty X22 i XE11. Większość ocalałych okrętów została wycofana już w 1945 roku, tylko niektóre wersje XE zostały wycofane w latach 1952–1953. Miniaturowy okręt X24 został zachowany jako eksponat muzealny.
Warianty
Ciekawostki
- Miniaturowe okręty podwodne klasy X były pierwotnie rozwijane jako wojskowe miniaturowe okręty podwodne do użycia na rzekach.
- Skutecznie uszkodziły niemiecki pancernik Tirpitz podczas operacji Source w październiku 1943 roku.
- Miniaturowy okręt XE3 uszkodził japoński ciężki krążownik Takao w Singapurze w lipcu 1945 roku.
- Ze względu na niewielki zasięg miniaturowe okręty były holowane do obszarów operacyjnych przez większe okręty podwodne klas S i T.
- Miniaturowy okręt X24 został zachowany jako eksponat muzealny.
Najczęstsze pytania
- Jaki był główny uzbrojenie miniaturowych okrętów podwodnych klasy X?
- Główne uzbrojenie stanowiły dwa ładunki umocowane po bokach kadłuba, każdy zawierający około dwóch ton materiału wybuchowego Amatol.
- Ilu członków liczyła załoga miniaturowego okrętu podwodnego klasy X?
- Załoga miniaturowego okrętu podwodnego liczyła cztery osoby.
- Kiedy i gdzie miniaturowe okręty podwodne klasy X zostały użyte w działaniach bojowych?
- Zostały użyte w październiku 1943 podczas operacji Source przeciw niemieckiemu pancernikowi Tirpitz oraz w lipcu 1945 w Singapurze przeciw japońskiemu ciężkiemu krążownikowi Takao.
- Jaki był system napędowy miniaturowych okrętów podwodnych klasy X?
- System napędowy składał się z jednego silnika diesla Gardner o mocy 42 hp oraz jednego silnika elektrycznego o mocy 30 shp, napędzających jedną śrubę okrętową.