Bitwa pod Dreznem

Tło i przyczyny

Bitwa pod Dreznem była jednym z kluczowych wydarzeń kampanii niemieckiej podczas wojen napoleońskich w 1813 roku. Po zawarciu rozejmu między Francją a jej przeciwnikami doszło do negocjacji dyplomatycznych między austriackim kanclerzem Metternichem a Napoleonem, które zakończyły się niepowodzeniem i Austria następnie przystąpiła do antynapoleońskiej koalicji.

Po zakończeniu rozejmu Austria w sierpniu 1813 roku wypowiedziała wojnę Francji. Armia francuska została skoncentrowana wokół Drezna, gdzie marszałek Saint-Cyr nakazał budowę umocnień. Główna armia koalicyjna pod dowództwem marszałka Schwarzenberga przekroczyła granicę czeską i ruszyła na Drezno, gdzie zbliżało się decydujące starcie.

Siły i dowódcy

Siły francuskie pod dowództwem Napoleona liczyły co najmniej 90 000 żołnierzy, przy czym w początkowej fazie obrony miasta obecnych było jedynie około 30 000 żołnierzy pod dowództwem marszałka Saint-Cyra. Napoleon jednak dzięki szybkim przesunięciom wzmocnił garnizon miasta i osobiście przejął dowództwo nad obroną.

Wojska koalicyjne składały się z armii Austrii, Rosji i Prus, których łączna liczebność wynosiła co najmniej 150 000–200 000 żołnierzy. Naczelnym dowódcą był marszałek Schwarzenberg, w armii rosyjskiej dowodzili generałowie Wittgenstein, Miloradowicz i Kleist. Koalicja miała przewagę w kawalerii i artylerii, ale cierpiała na brak jednolitego dowództwa i koordynacji.

Przebieg bitwy

Pierwsze potyczki między wojskami francuskimi a koalicyjnymi miały miejsce już 24 sierpnia na południowych przedmieściach Drezna. Armia koalicyjna jednak zwlekała z głównym atakiem do 26 sierpnia, co umożliwiło Napoleonowi dotarcie do miasta i wzmocnienie obrony. Tego dnia rozpoczął się atak koalicji, który początkowo odnosił sukcesy, ale francuskie posiłki i taktyka Napoleona pozwoliły obrońcom utrzymać większość pozycji.

27 sierpnia, podczas ulewy, Napoleon rozpoczął kontratak. Francuska kawaleria pod dowództwem Murata wykorzystała izolację części austriackiego lewego skrzydła, które zostało odcięte wezbraną rzeką, i zadała mu ciężkie straty. Znaczna część austriackich oddziałów została otoczona i zmuszona do kapitulacji. Na innych odcinkach frontu siły francuskie zdołały odepchnąć oddziały koalicyjne i odzyskać kontrolę nad większością pierwotnych pozycji.

Wojska koalicyjne zostały zmuszone do odwrotu, przy czym skuteczna ariergarda i niekorzystna pogoda uniemożliwiły Napoleonowi szersze pościgi i okrążenie wycofujących się sił. W kolejnych dniach francuski korpus pod dowództwem Vandamme'a próbował ścigać wycofujących się sojuszników, ale został otoczony i zmuszony do kapitulacji w bitwie pod Kulmem.

Straty

Według angielskiej Wikipedii straty koalicji wyniosły 38 000–40 000 żołnierzy, 40 dział i 15 sztandarów, z czego straty austriackie do 16 300 żołnierzy i 22 działa. Straty francuskie wyniosły około 10 000 żołnierzy. Szacunki strat różnią się w zależności od źródeł, ale te wartości są najczęściej podawane.

Następstwa i znaczenie

Bitwa pod Dreznem była ostatnim wielkim zwycięstwem Napoleona podczas kampanii niemieckiej w 1813 roku. Mimo że armia francuska odniosła znaczący sukces taktyczny, Napoleonowi nie udało się całkowicie zniszczyć sił koalicji ani wykorzystać zwycięstwa do zasadniczego przełomu w wojnie.

W kolejnych dniach doszło do klęski francuskiego korpusu pod Kulmem i kolejnych niepowodzeń wojsk francuskich, co osłabiło strategiczną pozycję Francji. Bitwa pod Dreznem zapowiadała zbliżające się decydujące starcie pod Lipskiem, gdzie armia Napoleona została ostatecznie pokonana.

Kluczowe fazy

1. Pierwszy atak wojsk koalicyjnych na Drezno — Armia koalicyjna rozpoczęła 26 sierpnia 1813 roku główny atak na miasto, który początkowo był udany, ale został powstrzymany przez przybycie posiłków Napoleona.
2. Kontratak Napoleona — 27 sierpnia Napoleon rozpoczął silny kontratak, podczas którego francuska kawaleria pod dowództwem Murata rozbiła odizolowane austriackie lewe skrzydło.
3. Odwrót wojsk koalicyjnych — Po ciężkich stratach i niepowodzeniu ataku wojska koalicyjne zostały zmuszone do odwrotu, czemu sprzyjała także zła pogoda i skuteczna ariergarda.

Ciekawostki

• Bitwa pod Dreznem była ostatnim wielkim zwycięstwem Napoleona podczas kampanii niemieckiej.
• W bitwie śmiertelnie ranny został generał Jean Victor Marie Moreau, były rywal Napoleona, który walczył po stronie koalicji.
• Po bitwie nastąpiła klęska francuskiego korpusu pod Kulmem, co osłabiło znaczenie zwycięstwa pod Dreznem.
• W Dreźnie znajduje się pomnik generała Moreau, upamiętniający jego śmiertelną ranę w tej bitwie.

Najczęstsze pytania

Kiedy i gdzie odbyła się bitwa pod Dreznem?

Bitwa miała miejsce 26 i 27 sierpnia 1813 roku pod saskim miastem Drezno.

Kto dowodził wojskami francuskimi i koalicyjnymi?

Francuzami dowodził cesarz Napoleon, wojskami koalicji marszałek Schwarzenberg.

Jakie były straty obu stron?

Straty francuskie wyniosły około 10 000 żołnierzy, straty koalicji 38 000–40 000 żołnierzy.

Jakie było znaczenie bitwy pod Dreznem?

Było to ostatnie wielkie zwycięstwo Napoleona w Niemczech, które jednak nie miało zasadniczego znaczenia strategicznego.