HMS Dreadnought
Rewolucyjny brytyjski okręt liniowy, który swoją koncepcją „all-big-gun" zdezaktualizował wszystkie dotychczasowe okręty wojenne.
Opis
HMS Dreadnought był rewolucyjnym okrętem liniowym brytyjskiej marynarki wojennej, który wszedł do służby w roku 1906. Jego powstanie było wynikiem starań admirała Johna Arbuthnota Fishera o modernizację marynarki i wprowadzenie szybkiego okrętu wojennego z liczną ciężką artylerią. Dreadnought został zaprojektowany w pierwszej połowie 1905 roku, a jego budowa w stoczni Portsmouth Dockyard rozpoczęła się 2 października tego samego roku. Kadłub został zwodowany 10 lutego 1906, a okręt ukończono 2 listopada 1906, co oznaczało wyjątkowo szybki czas budowy.
Konstrukcja okrętu wprowadziła kilka zasadniczych innowacji. Dreadnought był pierwszym okrętem wojennym napędzanym turbinami parowymi, co pozwoliło mu osiągnąć prędkość do 21 węzłów, czyli o 3–4 węzły więcej niż poprzednie okręty liniowe. Główne uzbrojenie stanowiło dziesięć dział 305mm w pięciu wieżach, co umożliwiało ostrzał nawet ośmioma działami w jednym kierunku. Okręt był chroniony silnym pancerzem, w tym pasem bocznym o grubości 279 mm oraz trzema pancernymi pokładami. Brak uzbrojenia pomocniczego został zrekompensowany 24 działami 76mm do obrony przeciwko lekkim siłom oraz pięcioma torpedometami podwodnymi.
Dane techniczne
| Kraj pochodzenia | Wielka Brytania |
|---|---|
| Wprowadzenie do służby | 1906 |
| Główne uzbrojenie | 10× 305 mm (12 cali) |
| Napęd | turbiny parowe |
Służba i użycie bojowe
HMS Dreadnought służył w czynnej służbie przez cały okres I wojny światowej. Od 1914 do maja 1916 był częścią 4. eskadry liniowej operującej na Morzu Północnym, jednak nie brał udziału w największej bitwie morskiej wojny – bitwie jutlandzkiej. Ważnym momentem jego służby było 18 marca 1915, kiedy taranował i zatopił niemieckiego okrętu podwodnego U-29, co uczyniło go jedynym okrętem liniowym, który kiedykolwiek zatopił okręt podwodny.
Od maja 1916 Dreadnought był okrętem flagowym 3. eskadry liniowej operującej w rejonie ujścia Tamizy. Po wojnie okręt w 1919 roku przeszedł do rezerwy, a w 1921 został sprzedany na złom. Złomowany został w 1923 roku.
Ciekawostki
- HMS Dreadnought był pierwszym okrętem wojennym napędzanym turbinami parowymi.
- Jest jedynym okrętem liniowym, który kiedykolwiek zatopił okręt podwodny – 18 marca 1915 taranował U-29.
- Dreadnought dał nazwę całej generacji nowoczesnych okrętów liniowych – dreadnoughtom.
- Jego wejście do służby wywołało wyścig zbrojeń na morzu przed I wojną światową.
- Budowa okrętu trwała zaledwie rok, co było wyjątkowo szybkie jak na tamte czasy.
Najczęstsze pytania
- Kto był duchowym ojcem HMS Dreadnought?
- Duchowym ojcem okrętu był admirał John Arbuthnot "Jackie" Fisher, pierwszy lord admiralicji od 1904 roku.
- Jakie było główne uzbrojenie HMS Dreadnought?
- Główne uzbrojenie stanowiło dziesięć dział 305mm typu Mk X w pięciu wieżach.
- Jaki był los okrętu po I wojnie światowej?
- W 1919 roku przeszedł do rezerwy, w 1921 sprzedano go na złom, a w 1923 został złomowany.
- Dlaczego HMS Dreadnought jest uważany za rewolucyjny okręt?
- Wprowadził zasadnicze innowacje w napędzie, uzbrojeniu i pancerzu oraz stał się wzorem dla nowej generacji okrętów liniowych.