Bitwa pod 73 Easting

Tło i przyczyny

Bitwa pod 73 Easting rozegrała się 26 lutego 1991 roku podczas wojny w Zatoce Perskiej pomiędzy koalicyjnymi jednostkami pancernymi (głównie amerykańskim VII Korpusem i brytyjską 1 Dywizją Pancerną) a elitarnymi jednostkami irackiej Gwardii Republikańskiej i Dywizji Tawakalna. Bitwa była częścią szeroko zakrojonej operacji lądowej "Operation Desert Sabre", której celem było szybkie wkroczenie do Iraku, zablokowanie odwrotu irackich wojsk z Kuwejtu oraz zniszczenie elitarnych irackich dywizji mogących zagrozić postępowi wojsk koalicyjnych do Kuwejtu.

Operacja rozpoczęła się 23 lutego 1991 roku przełamaniem granicy Arabii Saudyjskiej i Iraku, po którym nastąpił szybki marsz VII Korpusu na wschód. Iracki opór początkowo był rozproszony i słaby, ale stopniowo jednostki koalicyjne napotkały dobrze przygotowane pozycje obronne elitarnych irackich jednostek, które starały się bronić głównej trasy zaopatrzeniowej i spowolnić postęp sił koalicyjnych.

Siły i dowódcy

Główną amerykańską jednostką w bitwie był 2 Pułk Kawalerii Pancernej (2nd ACR), liczący około 4 500 żołnierzy i pełniący rolę rozpoznawczą oraz zabezpieczającą VII Korpusu. Składał się z trzech szwadronów lądowych, szwadronu śmigłowców szturmowych oraz szwadronu wsparcia. Każdy szwadron lądowy miał trzy kompanie kawalerii, kompanię czołgów, baterię samobieżnych haubic i kompanię dowodzenia. Siły irackie stanowiły głównie brygady Dywizji Tawakalna i 12 Dywizji Pancernej, które posiadały dobrze rozbudowane pozycje obronne i przygotowane pozycje rezerwowe.

Dowódca VII Korpusu, generał Frederick M. Franks Jr., nakazał 2nd ACR posuwać się na wschód, lokalizować przeciwnika i uniemożliwić mu ruch, ale unikać decydującego starcia, aby nie utracić swobody manewru. 2nd ACR miał za zadanie oczyścić teren z wrogich sił rozpoznawczych i umożliwić zmechanizowanym brygadom 1 Dywizji Piechoty dokończenie zniszczenia irackich jednostek.

Przebieg bitwy

Bitwa rozpoczęła się rano 26 lutego, gdy 2nd ACR posuwał się w linii trzech szwadronów i natknął się na jednostki irackiej Dywizji Tawakalna i 12 Dywizji Pancernej rozmieszczone na pozycjach obronnych. Pomimo silnych burz piaskowych i ograniczonej widoczności, amerykańskie jednostki posuwały się naprzód i prowadziły rozpoznanie, eliminując irackie pozycje rozpoznawcze niższego szczebla.

Około godziny 15:45 rozpoczęła się główna faza bitwy, gdy E Troop (Eagle) 2nd ACR osiągnął linię 70 Easting i natknął się na dobrze przygotowaną obronę 18 Brygady Dywizji Tawakalna. Nastąpiła intensywna bitwa pancerna, podczas której amerykańskie czołgi M1A1 Abrams i pojazdy opancerzone Bradley zniszczyły dziesiątki irackich czołgów T-72 i innych pojazdów, przy minimalnych stratach własnych.

Jednocześnie I Troop (Iron) i G Troop (Ghost) prowadziły walki w sąsiednich sektorach, przy czym G Troop musiał stawić czoła kilku falom irackich kontrataków, w tym atakom czołgów i piechoty w dolinie (wadi). Intensywne wsparcie ogniowe artylerii, śmigłowców i lotnictwa uniemożliwiło przeciwnikowi przełamanie. Walki trwały do wieczora, kiedy G Troop został ostatecznie zastąpiony przez kompanię czołgów H Troop.

Straty

Straty amerykańskich jednostek były minimalne, obejmowały jednego poległego żołnierza i zniszczony transporter opancerzony Bradley. Straty irackie były znaczne, obejmowały dziesiątki zniszczonych czołgów i pojazdów opancerzonych oraz setki zabitych i wziętych do niewoli żołnierzy. Dokładne liczby strat irackich nie są wiarygodnie udokumentowane.

Następstwa i znaczenie

Bitwa pod 73 Easting została uznana za jedną z ostatnich wielkich bitew pancernych XX wieku i stanowiła decydujące zwycięstwo sił koalicyjnych w lądowej fazie wojny w Zatoce Perskiej. Zniszczenie dwóch irackich brygad znacząco osłabiło zdolność Gwardii Republikańskiej do obrony granic i umożliwiło wojskom koalicyjnym kontynuowanie marszu do Iraku i Kuwejtu.

Bitwa ta pokazała również przewagę nowoczesnej amerykańskiej techniki pancernej, taktyki i koordynacji z lotnictwem nad siłami irackimi. Wynik bitwy przyczynił się do szybkiego zakończenia walk lądowych i późniejszego zawieszenia broni między koalicją a Irakiem.

Użyty sprzęt

Kluczowe fazy

1. Natarcie 2nd ACR do strefy bezpieczeństwa — 2 Pułk Kawalerii Pancernej posuwał się w linii i niszczył irackie jednostki rozpoznawcze, przygotowując drogę dla głównego ataku.
2. Kontakt z Dywizją Tawakalna na 70 Easting — E Troop natknął się na dobrze przygotowaną obronę i rozpoczął intensywną bitwę pancerną.
3. Intensywna walka G Troopu w dolinie — G Troop stawił czoła kilku falom irackich kontrataków czołgów i piechoty, które zostały odparte przy wsparciu artylerii i lotnictwa.
4. Zabezpieczenie linii 73 Easting — Po ciężkich walkach amerykańskie jednostki zajęły pozycje obronne i przygotowały się do dalszego natarcia.

Uzbrojenie i technika

Ciekawostki

• Bitwa została nazwana od południkowej współrzędnej 73 Easting, która była używana jako linia fazowa do pomiaru postępu wojsk koalicyjnych.
• Według uczestnika bitwy, porucznika Johna Meccy, była ona określana jako "ostatnia wielka bitwa pancerna XX wieku."
• Podczas bitwy zniszczono dziesiątki irackich czołgów i pojazdów opancerzonych bez utraty ani jednego amerykańskiego czołgu.
• W bitwie wyraźnie ujawniła się przewaga amerykańskiej techniki i taktyki, w tym wykorzystanie zaawansowanych celowników termowizyjnych i koordynacji z lotnictwem.
• Burze piaskowe w ciągu dnia znacznie ograniczały widoczność i wpływały na przebieg walk.

Najczęstsze pytania

Kiedy i gdzie odbyła się bitwa?

Bitwa odbyła się 26 lutego 1991 roku w Iraku, w rejonie współrzędnej 73 Easting.

Kto brał udział w bitwie?

Po stronie koalicji walczyły jednostki USA (2 Pułk Kawalerii Pancernej i 1 Dywizja Piechoty) oraz Wielkiej Brytanii, po stronie Iraku elitarne jednostki Gwardii Republikańskiej i Dywizji Tawakalna.

Jaki był wynik bitwy?

Siły koalicyjne zwyciężyły, zniszczyły dwie irackie brygady i uniemożliwiły ich kontratak.

Jakie były straty po obu stronach?

Amerykanie mieli jednego zabitego i jeden zniszczony Bradley, straty irackie były znaczne, ale dokładne liczby nie są udokumentowane.